Κυριακή 12 Ιουλίου 2026

Βουτσινά Εύη, Ο πολιτισμός του τραπεζιού στον Βόρειο Έβρο (δείγμα)













Παρουσίαση

Η Εύη Βουτσινά μάς καλεί σε ένα γιορτινό τραπέζι. Και όπως συνηθίζεται να λέγεται: Δεν καθόμαστε στο τραπέζι για να φάμε, αλλά για να κοινωνήσουμε μεταξύ μας, να μιλήσουμε, να πούμε ιστορίες. Έτσι και εδώ, η Εύη και οι φίλες της, οι αξιοθαύμαστες αυτές γυναίκες του βόρειου Έβρου, μας καλούν σε ένα γεύμα με βορειοεβρίτικες συνταγές, όπου όμως το σημαντικό δεν είναι τι θα φάμε, αλλά τι ιστορίες έχουν να μας πουν για τις παραδόσεις τους, για όλα όσα πιστεύουν και μετουσιώνουν καθημερινά στη ζωή τους, για τον μόχθο τους που με λεβεντιά και πανηγύρι καταθέτουν στην κοινωνία τους.

Η παρούσα έκδοση έχει μια μακρά ιστορία – όπως και όλες οι εκδόσεις με τις οποίες ασχολήθηκε η Βουτσινά. Ήδη, μέχρι το 2008, χρόνο της πρώτης έκδοσης, η Βουτσινά είχε επισκεφθεί τον Έβρο και τη Θράκη αμέτρητες φορές. Όμως, στα πλαίσια ενός διασυνοριακού προγράμματος, ανέλαβε να συγκεντρώσει πληροφορίες και να καταγράψει ό,τι αφορούσε τον πολιτισμό –και σωστά σημειώνει τη λέξη πολιτισμό και όχι γαστρονομική κουλτούρα– του τραπεζιού στην περιοχή αυτή. Με την ολοκλήρωση του προγράμματος κυκλοφόρησαν οι καταγραφές σε έκδοση (ελληνική και βουλγαρική), η οποία για διαφόρους λόγους δεν έτυχε της δέουσας κυκλοφορίας και προσοχής.

Μόλις πέρυσι, η νεοσυσταθείσα «Βιβλιοθήκη Ορμενίου», γνωρίζοντας όλο και περισσότερο τον υπέροχο κόσμο και χώρο του βόρειου Έβρου, συνειδητοποίησε την ανάγκη προβολής της παλαιάς έκδοσης και ανάδειξης του έργου των γυναικών που κρύβονταν ανάμεσα στις σελίδες του, δηλ. του Αγροτουριστικού Συνεταιρισμού Γυναικών Τριγώνου νομού Έβρου «Η Γαία».
Σε μια προσπάθεια της Βιβλιοθήκης για ευαισθητοποίηση όλο και περισσότερων ανθρώπων, φορέων και οικονομικών παραγόντων για τη Θράκη, βρήκε θερμή ανταπόκριση σε επιχειρηματικούς κύκλους, και στη συγκεκριμένη περίπτωση στον όμιλο επιχειρήσεων ΤΕΜΕΣ, στο πρόσωπο του διευθύνοντα συμβούλου κ. Ευγενίου Δενδρινού. Ο όμιλος, με συγκινητικά γενναιόδωρη πρωτοβουλία και άμεσες διαδικασίες ανέλαβε το κόστος της επανεκτύπωσης του βιβλίου της Βουτσινά, με την προϋπόθεση ότι η ενέργεια αυτή θα αποτελέσει σημαντική ενίσχυση στο πολύμοχθο έργο και στις ποικίλες ανάγκες του Συνεταιρισμού και των οικογενειών που στηρίζονται σε αυτόν.

Παράλληλα, η Βιβλιοθήκη Ορμενίου, διαπίστωσε ότι το κέντρο βάρους του βιβλίου δεν ήταν απλώς οι συνταγές, αλλά η ανεπανάληπτη αφηγηματικότητα που αποκάλυπτε τη βαθειά και μακροχρόνια συνύφανση της καθημερινής ανάγκης της τροφής με την εξίσου καθημερινή ανάγκη της χριστιανικής πρακτικής. Αυτός είναι και ο λόγος που τιτλοφορείται το πρώτο κεφάλαιο «Τελετουργικά». 

Ωστόσο, η πίστη των ανθρώπων δεν αποτυπώνεται μόνο στις τελετουργικές τους πρακτικές, αλλά και σε μια απλή συνταγή. Θα μπορούσε να μιλήσει κανείς για το «ήθος» των συνταγών. Από τη μια μεριά δείχνουν την απλότητά τους και από την άλλη αναδεικνύουν την αξία και του ελάχιστου δώρου της φύσης – το μικρό τρυφερό φυλλαράκι που θα γίνει σαλάτα ή η νοστιμιά που ένα απλό λαχανικό σου προσφέρει.

Οι εμβόλιμες μαρτυρίες των γυναικών ξεδιπλώνουν έναν κόσμο απλότητας και φανερώνουν τη σχέση της μαγείρισσας με το φαγητό, αλλά και όσων θα τραφούν με αυτό. Δεν πρόκειται για μια διαδικασία κατανάλωσης και αμιγούς ικανοποίησης της γαστριμαργίας, αλλά για μια διαδικασία ουσιαστικής τροφής και κοινωνίας με τη φύση.

Πέραν όμως αυτών, διαπιστώνει κανείς ότι ο βόρειος Έβρος δεν πρέπει να θεωρείται ως «κάποια περιοχή, στην άκρη του πουθενά», ένας τόπος που δεν μας αφορά, απλώς επειδή έτυχε να μπει ένα σύνορο έξω από την πόρτα των κατοίκων της περιοχής, ενώ η Αθήνα είναι 1000 χιλιόμετρα μακριά. Ο βόρειος Έβρος υπήρξε κεντρικότατη περιοχή, νευραλγικός κόμβος, όπως το δείχνουν τόσο οι συμβολές των ποταμών του όσο και οι οδικές του διασταυρώσεις. Αυτό φαίνεται καθαρά στο βιβλίο των συνταγών όπου διαπιστώνει κανείς τα επάλληλα στρώματα προσχώσεων ποικίλων διατροφικών παραδόσεων.
Προφανώς, όλα τα παραπάνω βγαίνουν πηγαία από τους συντελεστές, ενώ για όσους δεν αναμένουν πρωτίστως ένα ακόμα βιβλίο μαγειρικής, αποτελούν απλώς ποικίλες μορφές ανάγνωσης του βιβλίου.

Η Βιβλιοθήκη Ορμενίου πιστεύει ακράδαντα ότι με την πρωτοβουλία αυτή συνταυτίζεται με τους οραματισμούς της Εύης Βουτσινά για την αξία καταγραφής και αποκάλυψης του πλούτου της ελληνικής κουζίνας, αλλά και το όραμά της να αγκαλιάσει κάθε άνθρωπο –και κυρίως κάθε γυναίκα– που σε καθημερινή βάση καταβάλει πολύ κόπο για να θρέψει την οικογένειά της είτε μαγειρεύοντας είτε εργαζόμενη, πολύ δε μάλλον σε αυτόν τον τόπο που οι ιστορικές συνθήκες τον κατέστησαν τόσο ακριτικό!
Ελπίζουμε ότι όλοι όσοι γνώρισαν, εμπνεύστηκαν και, έστω μετά θάνατον, θαύμασαν το έργο της Βουτσινά, να παρακινηθούν από το βιβλίο αυτό, και ενστερνιζόμενοι τα όνειρά της, να στηρίξουν τον Συνεταιρισμό «Γαία», αγοράζοντας την έκδοση αυτή, η οποία αποτελεί ουσιαστικά απόσταγμα των μαρτυριών από τις γυναίκες του Βόρειου Έβρου.

Στοιχεία βιβλίου:
Διαστάσεις: 23x19,5 εκ.
Σελίδες: 347
Χαρτόδετο με σκληρό εξώφυλλο και κουβερτούρα

Το βιβλίο μπορείτε να το παραγγείλετε:
• Τηλεφωνικά: στο 2556051100 από 8 πμ έως 14 μμ 
• Ηλεκτρονικά: info@gaia-evros.gr.
Για τον συνεταιρισμό μπορείτε να βρείτε πληροφορίες στο: www.gaia-evros.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου