Περίληψη
Αντώνιος-Αιμίλιος Ταχιάος, Η ησυχαστική κίνησις κατά τας τελευταίας δεκαετίας του 14ου αιώνος
Μολονότι κατά τας τελευταίας δεκαετίας του ιδ' αιώνος, το Βυζάντιον και τα νοτιοσλαβικά κράτη διέρχονται πολιτικήν και οικονομικήν κρίσιν, ένεκα της ολονέν αυξανομένης τουρκικής επεκτάσεως, εν τοσούτῳ εμφανίζεται εντός αυτών αξιόλογος πνευματική άνθησις. Είς των κυριωτέρων παραγόντων της κινήσεως ταύτης είναι η ησυχαστική κίνησις. Η κίνησις αύτη έχει χαρακτήρα πανορθόδοξον και, διατηρούσα ως βασικάς εστίας αναθερμάνσεώς της το Άγιον Όρος και την Κωνσταντινούπολιν, επεκτείνεται εις όλας τας ορθοδόξους χώρας. Μετά την νίκην των ήσυχαστων εις τας Συνόδους των ετών 1347 και 1351, ο οικουμενικός θρόνος της Κωνσταντινουπόλεως καταλαμβάνεται υπ' αυτών και οι ησυχασταί πατριάρχαι καταβάλλουν προσπαθείας προωθήσεως ησυχαστών αρχιερέων εις τας σπουδαιοτέρας των μητροπόλεων.
Το αυτό παρατηρείται και εις τας λοιπάς ορθοδόξους Εκκλησίας της Βαλκανικής και της Ρωσίας. Ούτως η ησυχαστική κίνησις, πέραν των μυστικών και αναχωρητικών της τάσεων, αποκαλύπτει και τον κοινωνικόν της χαρακτήρα, δηλονότι το ενδιαφέρον της δια την διοίκησιν της Εκκλησίας, την ανανεωτικήν δύναμιν εντός αυτής, καθώς και την αναγεννητικήν προσπάθειαν της λειτουργικης ζωής.
Συνεπώς ο Ησυχασμός αποδεικνύεται, κατά την περίοδον ταύτην, κίνησις με πολύ ευρείς ορίζοντας και προοπτικάς. Κύριον πρόσωπον εις την τοιαύτην πολιτικήν της ησυχαστικής κινήσεως διαδραματίζει ο πατριάρχης Φιλόθεος Κόκκινος, όστις, εν ονόματι των ησυχαστικών του πεποιθήσεων, χαράσσει ιδιάζουσαν πολιτικήν του Οικουμενικού Πατριαρχείου έναντι των αυτοκεφάλων σλαβικών 'Εκκλησιών.
Ούτος προωθει ησυχαστάς εις καιρίας θέσεις εντός των Εκκλησιών Ρωσίας και Βουλγαρίας και δημιουργεί αρίστας σχέσεις μετά των Σέρβων ησυχαστών, εις την δραστηριότητα των οποίων εν πολλοίς οφείλεται και η εν ετει 1375 άρσις του μεταξύ Εκκλησιών Σερβίας και Κωνσταντινουπόλεως σχίσματος. Οι ησυχαστικοί κύκλοι Βυζαντίου, Βουλγαρίας, Σερβίας, Ρωσίας και Ρουμανίας διατηρούν δεσμούς μεταξύ των και αποτελουν τούς βασικούς παράγοντας εις την εκκλησιαστικήν διοίκησιν και την πνευματικήν ζωήν των χωρών των.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου